Passive Voice Nedir?

Passive Voice yani edilgen yapıdaki cümleler, eylemi yapanı değil, yapılan eylemi deneyimleyeni odağına alan cümlelerdir. Başka bir deyişle, cümle eylemi yapan tarafından değil yapılan eyleme maruz kalan tarafından yorumlanır.

Örnek verecek olursak;

–This building was built in 1990. (Bu bina 1990’da inşa edilmiştir.)
Burada gördüğünüz gibi odak noktamız bahsi geçen binayı kimin yaptığı değil, binanın kendisidir.
–Some words are used rather frequently. (Bazı kelimeler sıkça kullanılır.)
Burada da asıl ilgilendiğimiz nokta ‘sıkça kullanılan bazı kelimeler’dir.

Bahsi geçen o kelimelerin kim tarafından sıkça kullanıldığının konumuz ile bir ilgisi yoktur.
Edilgen yapıyı (passive voice), bazen eylemi kimin yaptığını bilmediğimiz ya da eylemi kimin yaptığını belirtmek istemediğimiz durumlarda kullanırız.

Örnekleri inceleyelim;

–She said that a door had been left open. (O, bir kapının açık bırakıldığını söyledi.)

Bu cümlede kapıyı kimin açık bıraktığını bilmiyor ya da o kişiyi belirtmek istemiyor olabiliriz.

–All the mushrooms have been eaten in the kitchen. (Tüm mantarlar mutfakta yenmiş.)
–His cell phone has been stolen! (Onun cep telefonu çalınmış!)

Edilgen yapı formal yazılarda da sık sık kullanılmaktadır. Cümleleri etken yapılı cümlelere çevirdiğinizde, onları anlamak ve okumak daha rahat olur.

Örnekleri inceleyelim;

Passive (Edilgen) : Students are working on a project . It will be presented on Friday. (Öğrenciler bir proje üzerinde çalışıyorlar. Proje, cuma günü sunulacak.)

Active (Etken) : Students are working on a project. Remziye will present it on Friday. (Öğrenciler bir proje üzerinde çalışıyorlar. Remziye projeyi cuma günü sunacak.)

Eğer edilgen yapı kullanıyorken eylemi kimin yaptığını da belirtmek istiyorsak, ‘by’ edatını kullanmalıyız. Fakat unutmayın ki, eylemi yapan belliyse ve onu belirtmemizde bir sakınca yoksa, etken yapı ile kurduğumuz cümle daha açık ve daha anlaşılır olacaktır.

Active Voice (Etken Yapı) : James Cameron directed the movie Titanic. (James Cameron Titanik filmini yönetti.)

Passive Voice (Edilgen Yapı) : The movie Titanic was directed by James Cameron. (Titanik filmi, James Cameron tarafından yönetildi.)

Active Voice ( Etken Yapı) : Guns N’ Roses wrote “Welcome to the Jungle.” (Guns N’ Roses “Welcome to the Jungle.”

Passive Voice (Edilgen Yapı) : “Welcome to the Jungle” was written by Guns N’ Roses. (“Welcome to the Jungle, Guns N’ Roses tarafından yazıldı.)

Active Voice (Etken Yapı) : My mother built this school. (Annem bu okulu inşa etti.)

Passive Voice (Edilgen Yapı) : This school was built by my mother. (Bu okul , annem tarafından inşa edildi.)

Passive/Active Voice Farkı Nedir?

Active Voice / Etken Yapı

Cümlenin öznesi, eylemi gerçekleştiriyor ise, cümle etken yapılı bir cümledir. Etken yapıdaki cümlelerin güçlü, direkt ve açık bir yapısı vardır. Bu yapı ile ilgili birkaç örneği inceleyim;

Monkeys love bananas. (Maymunlar muzu sever.)
The cat chased the dog. (Kedi köpeği kovaladı.)
My mother called her friend. (Annem arkadaşını aradı.)

Yukarıdaki üç cümlede de etken cümle yapısı çok nettir : özne, yüklem ve nesne. Maymun öznesinin aksiyonu ‘love’ yani sevmek fiili üzerinden tanımlanmış. My mother yani annem öznesinin aldığı aksiyon ise, called yani aramak (ikinci hali) tarafından tanımlanmış. Active voice yani etken yapıda özne aktif bir rol alıyor, aksiyon alıyor. Nike markasının popüler sloganını hatırlayın, “Just Do It”, işte etken yapıdaki cümleler de bize sanki bu sloganı hatırlatıyor.

Passive Voice / Edilgen Yapı

Edilgen yapıdaki cümleler ise, eylem özneyi etkilemektedir. Edilgen yapı her zaman to be fiilinin bir çekimi ve fiilin üçüncü halinden oluşur. Bu durumda genellikle işin içine bir de edat dahil olmaktadır. Bu anlatımla edilgen yapı sizlere karmaşık geliyor, duyuluyor olabilir fakat merak etmeyin, çünkü cümleler ile karşılaştığınızda bu yapıyı ayırt etmeniz son derece kolay olacak. Yukarıda örneğini verdiğimiz etken yapıdaki cümleleri aradaki farkı gözlemleyebilmek adına edilgen yapılı cümlelere dönüştürelim;

Bananas are loved by the monkeys. (Muzlar, maymunlar tarafından sevilir.)

The dog was chased by the cat. (Köpek, kedi tarafından kovalandı.)

My mother’s friend was called by my mother. (Annemin arkadaşı, annem tarafından arandı.)

Bu altı cümleye bir de yakından bakalım. “Monkeys love bananas. (Maymunlar muzu sever.) “ ve “Bananas are loved by the monkeys. (Muzlar, maymunlar tarafından sevilir.)” Etken yapılı cümle, maymunlar (özne) + sevmek (fiil) ve muzlar (nesne)den oluşuyor. Edilgen yapılı cümle ise, bananas (muzlar, nesne) + are loved (sevilmek, to be fiilinin bir formu+ fiilin üçüncü hali) + by (tarafından, edat ) ve monkeys (maymunlar, özne)den oluşuyor. Cümleyi edilgen yapıya dönüştürürken yapısını değiştirdik ve bir de ‘by’ kelimesini kullanmaya ihtiyaç duyduk. Verdiğimiz üç örnekte de yapıyı edilgene çevirirken by edatını kullanmaya ihtiyaç duyduk.

Edilgen yapı, etken yapılı cümlelere oranla daha zayıf bir yapı gibi tınlıyor. Size önerimiz, daha formal ya da daha ‘havalı’ olduğu için edilgen yapıyı kullanmayı tercih etmemeniz olacaktır. Edilgen yapıyı, odak noktasının eylemi yapan kişi değil de eylemden etkilenen olduğu durumlarda kullanmamız daha doğru olacaktır. “The rabbit was chased by the dog” (Tavşan, köpek tarafından kovalandı.) cümlesine bakalım örneğin. Yazınızın kalanı eğer odağına köpeği değil de tavşanı alıyorsa, bu yapıyı kullanmanız son derece uygun olacaktır. Odağın eylemi yapan kişi olduğu durumlarda ise etken yapıdaki cümleleri tercih etmeniz daha doğru olacaktır.

Özetleyecek olursak;

Etken yapıdaki cümlelerde, öznenin aldığı aksiyon odak noktası iken, edilgen yapılı cümlelerde ise bir şeyin biri ya da birileri tarafından yapıldığını ifade ederiz.

Active Voice – Etken Yapı : I wash my face every morning. (Her sabah yüzümü yıkarım.)
Passive Voice – Edilgen Yapı : My face is washed by me every morning. (Yüzüm her sabah benim tarafımdan yıkanır.)

Gördüğünüz gibi, etken cümlelerde kullandığımız nesne, edilgen cümlelerde özne haline dönüşüyor. Edilgen yapıda eylemi yapan kişinin bir önemi yok, çünkü önemli olan nokta meydane gelen olaydır. Bu duruma ek olarak hatırlamamız gereken ise, hem edilgen yapıda bir cümle kurup hem de aksiyonu alan kişiyi belirtmek istiyor isek bu yapıya ‘by’ edatını eklemeli ve kişiyi bu şekilde ifade etmeliyiz.

Son olarak dikkat etmemiz gereken nokta, etken yapıdaki bir cümleyi edilgen yapıda bir cümleye dönüştürürken cümle içindeki nesneyi tam olarak bulmaktır. Nesne birden fazla kelimeden oluşabildiği için, çoğu kişi bu noktada bir kafa karışıklığı yaşayabilmektedir.

İngilizce Etken ve Edilgen Cümle Yapısı Nasıldır?

-Active Voice (Etken Yapı) : Subject (Özne) + Verb (Fiil) + Object (Nesne)

-Passive Voice (Edilgen Yapı): Subject (Özne) + To Be + V3 / Past Participle (Fiilin üçüncü hali) + by (preposition / edat) +…

Etken yapıda bir cümleyi, edilgen yapıda bir cümleye dönüştürmek için ‘to be’ fiilinden yararlanırız. İlk olarak etken yapıdaki cümlenin nesnesini, özne olarak edilgen yapılı cümlenin başına alırız. Daha sonra gerekli formda ‘to be’ fiilini (am,is, are, was, were, is being, are being, was being, were being, have been, has been, will be, can be, must be, must have been, will have been, should have been vb.) ekleriz. Daha sonra esas fiilin üçüncü halini ekleriz. Cümlede aksiyon alan kişi önemli ise active voice yani etken yapılı cümlenin öznesi, passive voice yani edilgen yapılı cümlenin nesnesine dönüşür ve cümlede tarafından manasına gelen ‘by’ edatından sonra kullanılır.

Örnekleri inceleyelim;

Active Voice (Etken Yapı) : We use chair to sit on it. (Sandalyeyi, üzerine oturmak için kullanırız.)

Passive Voice (Edilgen Yapı) : The chair is used to sit on it. (Sandalye, üzerine oturmak için kullanılır.)

Active Voice (Etken Yapı) : A computer has made information more accessible. (Bilgisayar, bilgiyi daha ulaşılabilir bir hale getirdi.)

Passive Voice (Edilgen Yapı) : Information has been made more accessible by a computer. (Bilgi, bilgisayar tarafından daha erişilebilir hale getirildi.)

Active Voice (Etken Yapı) : My best friend is washing the dishes. (En iyi arkadaşım bulaşıkları yıkıyor.)

Passive Voice (Edilgen Yapı) : The dishes are washed by my best friend. (Bulaşıklar, benim en iyi arkadaşım tarafından yıkanıyor.)

Active Voice / Etken Yapı Olumlu Cümle Yapısı:

Subject (Özne) + Verb (Yüklem / Fiil) + Object (Nesne)

Passive Voice / Edilgen Yapı Olumlu Cümle Yapısı:

Subject (Özne) + to be (yardımcı fiil) + fiilin 3. hali (past participle) + by (preposition)

Bu yapıda by edatı isteğe bağlı kullanılmaktadır, eylemin kimin yaptığı ifade edilmek zorunda değildir.

The bike was repaired by me. (Bisiklet benim tarafımdan tamir edildi.)
The bike was repaired. (Bisiklet tamir edildi.)

Active Voice / Etken Yapı Olumsuz Cümle Yapısı:

Present Continuous Tense ( Şimdiki Zaman )da Olumsuz Cümleler;

“am”, “is”, “are” yardımcı fiillerine ‘not’ eki eklenerek olumsuz yapılır. Fiilin sonuna “ing” eki getirilir.

I am not eating that. (Onu yemiyorum.)

Simple Past Tense ( Geçmiş Zaman )da Olumsuz Cümleler;

Cümleyi olumsuz yapmak için did yardımcı fiili kullanılır ve ana fiil hiçbir ek almaz.

I did not know that. (Onu bilmiyordum.)

Simple Future Tense ( Gelecek Zaman )da Olumsuz Cümleler;

Will yardımcı fiiline ‘not’ eki eklenir, will not / Won’t şeklinde kullanılarak cümle olumsuz yapıya dönüştürülür.

I will not come with you. (Seninle birlikte gelmeyeceğim.)

Passive Voice / Edilgen Yapı Olumlu Cümle Yapısı:

Subject (Özne) + to be (yardımcı fiil) + not (olumsuzluk eki) + fiilin 3. hali + by (preposition, edat)

Edilgen yapılı cümle kalıplarında, eylemin kimin tarafından yapıldığını belirten by eki aynı olumlu cümle yapısındaki gibi isteğe bağlı olarak kullanılmaktadır.

The bike was not repaired by me. (Bisiklet benim tarafımdan tamir edilmedi.)
The bike was not repaired. (Bisiklet tamir edilmedi.)

Active Voice / Etken Yapı Soru Cümleleri:

Beş temel soru cümlesi kalıbı şu şekildedir;

1.Evet/Hayır Soruları
She is happy (O mutlu) – Is she happy? (O, mutlu mu?)

2.“Beş W” Soruları

What? (Ne?)
Which? (Hangi?-nesneler hakkındaki sorular için)
Where? (Nerede?-yerler hakkındaki sorular için)
Who? (Kim?-insanlar hakkındaki sorular için)
When? (Ne zaman?-zaman hakkındaki sorular için)
Why? (Neden?-bir şeyin nedeni hakkındaki sorular için)
How? (bir şeyin nasıl olduğunu ya da nasıl yapıldığını sormak için)
How many? (Kaç tane?)
How much? (Ne kadar?)
How often? (Ne sıklıkla?) (sayı ya da miktar hakkındaki sorular için)

3.Dolaylı Sorular

Could you please, Do you know gibi ifadeler kullanılarak oluşturulur.

4.Eklenti Sorular
Cümlenin sonuna gelen doesn’t it?, Don’t you think so, isn’t it gibi ifadeler ile oluşturulur.

5.Onaylatma Amaçlı Olumsuz Sorular
Olumsuz bir soru cümlesinin, not ya da didn’t (did not), weren’t (were not), vb. olumsuz fiil ile kaynaşması ile oluşturulur.

Passive Voice / Edilgen Yapı Soru Cümlesi:

to be + özne + fiilin 3. hali + by

Edilgen yapı soru cümlesi kalıbında eylemin kimin tarafından yapıldığını belirten by eki olumlu ve olumsuz cümle yapısında da olduğu gibi gibi isteğe bağlı olarak kullanılmaktadır.

Was the bike repaired by me? (Bisiklet benim tarafımdan mı tamir edildi?)
Was the bike repaired? (Bisiklet tamir edildi mi?)